Poplon letni sieje się od trzeciej dekady lipca do połowy sierpnia, najlepiej bezpośrednio po zbiorze przedplonu. Poplon ozimy wysiewa się późnym latem lub jesienią, aby rośliny zdążyły się ukorzenić i przetrwały zimę do wiosennego przyorania.
Terminy siewu poplonu i dobór roślin
Termin wysiewu decyduje o tym, czy roślina zdąży wytworzyć odpowiednią masę zieloną. W przypadku poplonu letniego liczy się szybki wzrost w ciągu 60–90 dni. Międzyplon ozimy powinien natomiast mieć cechę mrozoodporności, ponieważ pozostaje na stanowisku przez zimę.
| Typ poplonu | Termin siewu | Przykładowe rośliny | Termin przyorania |
|---|---|---|---|
| Poplon letni, czyli ścierniskowy | Trzecia dekada lipca – połowa sierpnia | Facelia, gorczyca biała, łubin żółty, seradela, peluszka, słonecznik | Późna jesień |
| Międzyplon ozimy | Późne lato – jesień | Żyto, wyka ozima, rzepik ozimy, rzepak ozimy | Wiosna |
| Mieszanka poplonowa | Zależnie od składu, zwykle lipiec–sierpień | Żyto z wyką, seradela z facelią, łubin z facelią | Jesień lub wiosna, zależnie od gatunków |
Dlaczego termin siewu jest tak ważny?
Poplon letni powinien zostać wysiany możliwie szybko po zbiorze głównej uprawy. Ma krótki okres na wzrost, dlatego opóźnienie siewu ogranicza ilość masy zielonej i pogarsza ochronę gleby przed zachwaszczeniem, erozją oraz wymywaniem składników mineralnych.
Gatunki dobiera się również do rodzaju gleby. Na stanowiskach lekkich można wysiać między innymi łubin żółty, seradelę lub peluszkę. Na glebach cięższych lepiej sprawdzają się wyka i bobik. Rośliny bobowate współpracują z bakteriami brodawkowymi, dzięki czemu wzbogacają glebę w azot.
Międzyplon ozimy nie musi szybko wyprodukować całej masy przed nadejściem jesieni, ale powinien rozwinąć system korzeniowy pozwalający mu przetrwać zimę. Stosuje się więc gatunki mrozoodporne, takie jak żyto, wyka ozima, rzepik ozimy i rzepak. Im późniejszy siew, tym większa norma wysiewu może być potrzebna, szczególnie na słabszych glebach.
Zbyt wczesny termin także może być niekorzystny. Gorczyca lub trawy wysiane za wcześnie mogą zakwitnąć i osypać nasiona, co prowadzi do samosiewów w kolejnym sezonie. Gorczycę białą w poplonie ścierniskowym zaleca się wysiewać po 15 sierpnia, z uwzględnieniem warunków stanowiska i zaleceń dla konkretnej mieszanki.
Jak wysiać poplon?
Poplon najlepiej zakładać od razu po zbiorze przedplonu, gdy gleba zachowuje jeszcze część wilgoci. Kolejne czynności powinny przebiegać w następującej kolejności:
- Przygotuj glebę – usuń większe resztki po zbiorze i spulchnij wierzchnią warstwę za pomocą brony, kultywatora lub płytkiej uprawy. Nasiona powinny mieć dobry kontakt z podłożem.
- Wysiej nasiona możliwie szybko – zwłaszcza po żniwach, ponieważ każdy dzień opóźnienia skraca okres wzrostu poplonu letniego. Siew można wykonać siewnikiem lub, przy małych powierzchniach, rzutowo.
- Dopasuj normę wysiewu – późniejszy termin i słabsza gleba zwykle uzasadniają zwiększenie dawki. W mieszankach nie stosuj jednej uniwersalnej normy, ponieważ zależy ona od składu gatunkowego i masy tysiąca nasion.
- Zastosuj nawożenie startowe tylko w razie potrzeby – przy ubogim stanowisku można rozważyć nawóz wieloskładnikowy. Rośliny bobowate nie wymagają takiego samego podejścia jak gatunki o większym zapotrzebowaniu na azot.
- Zniszcz poplon w odpowiednim terminie – poplon letni przyoruje się lub przekopuje późną jesienią, a ozimy najczęściej pozostawia do wiosny i wtedy miesza z glebą.
Na co uważać przy gorczycy?
Nie siej gorczycy zbyt wcześnie, jeśli nie planujesz jej szybkiego zniszczenia. Przy długim okresie wegetacji może zakwitnąć i wydać nasiona, a następnie pojawić się jako niepożądany samosiew. W mieszankach sprawdź skład, ponieważ termin odpowiedni dla jednego gatunku może być zbyt wczesny dla innego.
Przy niszczeniu poplonu ozimego wiosną nie czekaj do momentu silnego zdrewnienia łodyg. Młoda, dobrze rozdrobniona masa łatwiej miesza się z glebą i szybciej się rozkłada. Jeśli kolejna uprawa ma być założona wcześnie, termin zniszczenia trzeba dopasować do przygotowania stanowiska.
Jak wybrać termin do planowanej uprawy?
Jeśli wiosną planujesz wczesny siew warzyw, zwykle lepszy będzie poplon letni przyorany jesienią. Międzyplon ozimy pozostaje na polu dłużej, dlatego sprawdzi się wtedy, gdy następna uprawa jest zakładana później, często od połowy maja.
Najprostsza zasada brzmi: po wczesnym przedplonie wybierz poplon letni i wysiej go w lipcu lub najpóźniej w pierwszej połowie sierpnia. Gdy stanowisko ma pozostać zabezpieczone przez zimę, zastosuj mrozoodporny międzyplon ozimy i zaplanuj jego zniszczenie wiosną.
